-सहयात्री ढकाल

अमेरिका ।

सार्वजनिक कोष सङ्कलन अभियानबाट सङ्कलन गरिएको कुल रु. १,१५,८४४.६८ (एक लाख पन्ध्र हजार आठ सय चौतालीस रुपैयाँ)  राम बहादुर राईलाई सहयोग गर्न हस्तान्तरण गरिएको छ। भुटानका ६६ वर्षीय पूर्व राजनीतिक बन्दी राई, जो बेलडाँगी शरणार्थी शिविरमा अत्यन्तै कठिनाइमा बाँचिरहेका छन्। भूटानी राजनीतिक बन्दीको रिहाइको लागि विश्वव्यापी अभियान (GCRPPB) द्वारा १३ जनवरी २०२६ मा सुरु गरिएको यो अभियान १५ फेब्रुअरी २०२६ मा सम्पन्न भयो। बेलडाँगी शिविरका सचिव सञ्चाहाङ सुब्बाले  राईको झुपडीमा आयोजित एक सानो कार्यक्रममा औपचारिक रूपमा रकम हस्तान्तरण गरे।

कार्यक्रममा पूर्व राजनीतिक बन्दी मधुकर मोङ्गर र दिलकुमार राई, चामगाङस्थित राजनीतिक बन्दी ओमनाथ अधिकारीकी आमा डम्बर कुमारी अधिकारी र काठमाडौँका  पत्रकार देवेन्द्र भट्टराई उपस्थित थिए। GCRPPB को तर्फबाट संस्थापक राम कार्कीले आफ्नो टोलीप्रति हार्दिक आभार व्यक्त गरे र सबै दातालाई उदारता र ऐक्यबद्धताको लागि धन्यवाद दिए। उनले आशा पनि व्यक्त गरे कि कमजोर पूर्व राजनीतिक बन्दी र अन्य जरुरी कारणलाई सहयोग गर्न आवश्यक पर्दा यस्तो मानवीय सहयोग आउँनेछ। दातामा भीमा बजगाई, पिटर तामाङ, ममता बजगाई, विजय भुजेल, गौरव क्षेत्री, एरिएट प्रिन्स, गोपाल गुरुङ, एलिस भेर्हेज, आईबी पाठक, कञ्चन पोखरेल, धन पौडेल, आस्था खनाल, भानु खनाल, विद्यापति मिश्र, तुला भण्डारी, लीला आचार्य र शैलेश दाहाल रहेका छन्। यो कोष सङ्कलन पहल GCRPPB को चलिरहेको कार्यको एक हिस्सा हो। विगतमा संस्थाले राजनीतिक बन्दीहरूको परिवारलाई सहयोग गर्न र हालसालै रिहा गरिएका राजनीतिक बन्दी र उनीहरूमध्ये बिरामीहरूलाई सहयोग गर्न यस्तै अभियान सञ्चालन गरेको छ, साथै भुटानी राजनीतिक बन्दीको रिहाइको लागि यसको प्रमुख वकालत कार्य पनि गरेको छ।  राई १९९० को दशकको सुरुमा भुटानबाट जबरजस्ती विस्थापित नेपालीभाषी समुदायका हुन्। १९९४ मा, उनी विस्थापित नागरिकहरूको घर फर्कने अधिकारको शान्तिपूर्ण रूपमा वकालत गर्न भुटान फर्किए। राजनीतिक पर्चा वितरण गर्दा, उनलाई भुटानको राष्ट्रिय सुरक्षा ऐन अन्तर्गत पक्राउ गरिएको थियो, जुन कानून प्रायः अहिंसात्मक राजनीतिक अभिव्यक्तिलाई दबाउन प्रयोग गरिन्छ। कानुनी प्रतिनिधित्व बिना नै उनलाई मुद्दा चलाइएको थियो, बनावटी आरोपमा दोषी ठहर गरिएको थियो र ३१ वर्ष १० महिना जेल सजाय सुनाइएको थियो। चामगाङ केन्द्रीय कारागारमा लगभग ३२ वर्षको कैद अवधिमा,  राईले गम्भीर यातना, दीर्घकालीन कुपोषण, चिकित्सा सेवाबाट वञ्चित र अमानवीय जीवनयापनको अवस्था सहनुपरेको थियो, जसले गर्दा उनको स्वास्थ्यमा दीर्घकालीन प्रभाव परेको थियो। धेरै वर्षसम्म उनको परिवारसँग सम्पर्क गर्नबाट वञ्चित गरिएको थियो। ५ जुलाई २०२४ मा रिहा भएपछि, उनलाई तुरुन्तै भुटानबाट निष्कासन गरिएको थियो। उनी ७ जुलाई २०२४ मा बेलडाँगी शरणार्थी शिविरमा आइपुगे, जहाँ उनी अहिले पारिवारिक सहयोग, आय वा कानुनी कागजात बिना सानो झुपडीमा एक्लै बस्छन्। दशकौंको कारावास र उपचार नगरिएको रोगले  राईलाई गम्भीर स्वास्थ्य जटिलताहरू निम्त्याएको छ। उनलाई तत्काल चिकित्सा परीक्षण, उपचार, औषधि र फलो-अप हेरचाहको आवश्यकता छ। शरणार्थी दर्ता वा परिचयपत्र बिना, उनी स्थानीय स्वास्थ्य सेवा र मानवीय सहयोगबाट वञ्चित छन्। आयोजकहरूले जनता, मानव अधिकार संगठनहरू र सम्बन्धित व्यक्तिहरूलाई उनको जीवनको यो महत्वपूर्ण चरणमा  राम बहादुर राईलाई सहयोग गरिरहन अपील गरेका छन्।